+++++++++++++ mojtabatehrani.ir - پایگاه اطلاع رسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت الله العظمی حاج آقا مجتبی تهرانی
رساله مناسک حج
 
مسائل متفرقه میقات
[102] م - اگر بينه‏ى شرعيه قائم شد، يعنى دو شاهد عادل شهادت دادند كه فلان مكان ميقات است، تفتيش و تحصيل علم لازم نيست، و اگر علم و بينه ممكن نشود مى‏تواند اكتفا كند به ظن حاصل از پرسيدن از كسانى‏كه اهل اطلاع به آن مكانها مى‏باشند.
 
[103] م - هر گاه از راهى برود كه به هيچ يك از ميقات‏هاعبورش نيفتد، بايد از محاذات ميقات احرام ببندد.
 
[104] م - اگر عبور او طورى است كه محاذات با دو ميقات پيدا مى‏كند احتياط واجب آن است كه از جايى‏كه اول، محاذات پيدا مى‏كند احرام ببندد، و در محاذات ميقات بعد، تجديد نيت احرام كند.
 
[105] م - كسانى كه از محاذات غير مسجد شجره عبور مى‏كنند، احتياط مستحب آن است كه قبل از رسيدن به محاذات، به نذر محرم شوند و بهتر آن است كه در محاذات، تجديد احرام كنند.
 
[106] م - شخص مستطيع اگر احرام را از ميقات تأخير بيندازد از روى علم و عمد و ممكن نشود برگردد به ميقات، به واسطه‏ى عذرى، و ميقات ديگرى در پيش نداشته باشد حج او باطل است، و بايد سال ديگر حج به جا آورد.
 
[107] م - شخصى كه مى‏خواهد از محاذى ميقات محرم شود، اگر محاذات را نداند بايد از اهل اطلاع مورد وثوق بپرسد، وقول مجتهد كه اهل اطلاع به آن مكانها نيست اعتبار ندارد، و اگر نتواند محاذات را بفهمد قبل از رسيدن به محلى كه احتمال مى‏دهد از محاذات گذشته است به نذر محرم شود، بلكه اگر از محل معينى پيش از رسيدن به محاذات، به نذر محرم شود احوط است.
 
[108] م - كسانى‏كه با هواپيما به حج مى‏روند و مى‏خواهندبعد از حج به مدينه مشرف شوند، احتياط آن است كه بدون احرام بروند «جده» و از اهل اطلاع مورد اعتماد تحقيق كنند اگر جده يا «حده» معلوم شد، محاذى با يكى از ميقاتها است از آنجا محرم شوند و الا بروند به ميقات ديگر، مثل جحفه و از آنجا محرم شوند، و اگر نتوانستند به جحفه يا به ميقات ديگر بروند با نذر از جده محرم شوند، و بهتر آن است كه در «حده» تجديد احرام كنند اگر چه لازم نيست.
 
[109] م - مراد از «محاذات» آن است كه كسى كه مى‏رود به‏طرف مكه به جائى برسد كه ميقات به‏طرف راست يا چپ او واقع شود به‏خط راست، به‏طورى كه اگر از آنجا بگذرد ميقات متمايل به پشت او شود.
 
[110] م - محاذات ثابت مى‏شود به علم و به دو شاهد عادل، و اگر اينها ممكن نشود، اگر گمان حاصل شد از قول كسانى كه مطلع به آن مكانها هستند ظاهراً كافى است، بلكه از قول كسانى كه اهل خبره هستند و از روى قواعد علميه محاذات را تعيين مى‏كنند، اگر گمان حاصل شد ظاهراً كافى است.
 
[111] م - كسى كه به‏واسطه‏ى فراموشى يا ندانستن مسأله وعذر ديگر بدون احرام از ميقات عبور كرد پس اگر امكان داشت برگشتن به ميقات و به اعمال عمره مى‏توانست با برگشتن برسد واجب است بر گردد و از ميقات احرام ببندد، چه داخل حرم شدهباشد يا نه و اگر ممكن نيست، به‏نحوى كه گفته شد، پس اگر داخل حرم نشده، از همانجا احرام ببندد، و احتياط مستحب آن است كه هر مقدارى مى‏تواند به‏طرف ميقات برگردد و آنجا محرم شود، و اگر داخل حرم شده، واجب است اگر مى‏تواند و به اعمال عمره مى‏رسد، از حرم خارج شود و محرم گردد، و اگر نمى‏تواند به‏نحوى كه گفته شد همانجا محرم شود، و احتياط مستحب آن است كه هر قدر مى‏تواند به طرف خارج حرم برگردد و آنجا محرم شود.
 
[112] م - زن حائض اگر مسأله نمى‏دانست و عقيده داشت كه نبايد در ميقات محرم شود و احرام نبست، حكمش همان است كه در مسأله دهم گفته شد.
 
[113] م - جايز نيست احرام بستن پيش از رسيدن به ميقات، و اگر احرام ببندد صحيح نيست ولى اگر نذر كند كه از محلّى‏كه پيش از ميقات است احرام ببندد جائز است، و بايد از همانجا محرم شود، مثلاً اگر نذر كرد كه از «قم» محرم شود واجب است عمل كند، و بهتر آن است كه به ميقات يا محاذات ميقات كه رسيد احرام را تجديد كند.
 
[114] م - جايز نيست احرام را از ميقات تأخير بيندازد اختيارا، بلكه احتياط واجب آن است كه از محاذات ميقات بدون احرام عبور نكند، اگر چه ميقات ديگرى بعد از آن باشد.
 
[115] م - اگر از ميقات بدون احرام عبور كرد واجب است در صورت امكان برگردد و از آن ميقات محرم شود، بلكه اگر ميقات ديگرى بعد از آن ميقات باشد بايد در صورت امكان به احتياط واجب برگردد به ميقاتى كه از آن گذشته و محرم شود.
 
[116] م - احتياط واجب آن است كه از خود مسجد شجره احرام بسته شود نه اطراف آن و احتياط مستحب آن است كه در محلى اصلى مسجد محرم شود اگر چه از مسجد مطلقاً جايز است حتى در قسمتى كه مسجد توسعه پيدا كرده است.
 
[117] م - اگر زن در ميقات حائض باشد ويقين كند كه نمى‏تواند عمره‏ى تمتع را در وقت خود انجام دهد بايد نيت حج افراد كند و براى حج افراد محرم شود ولى اگر بعد از آن كشف خلاف شد در صورتى كه براى حجة الاسلام محرم شده احرام او باطل است و بايد براى عمره‏ى تمتع مجددا محرم شود.
 
[118] م - كسانى كه با هواپيما به جده مى‏روند نمى‏توانند از جده يا حديبيه محرم شوند بلكه بايد به يكى از مواقيت مثل جحفه بروند و از آنجا محرم شوند و اگر از مدينه بروند بايد از مسجد شجره محرم شوند و در اين حكم فرقى بين اين كه قصد عمره‏ى تمتع يا مفرده داشته باشند نيست و حديبيه ميقات عمره‏ى مفردهاست براى كسانى كه در مكه هستند.
 
[119] م - كسانى كه ميقات براى آنها مشخص نيست نمى‏توانند به گفته راهنما (بلد) يا حمله دار كه مى‏گويد فلان محل ميقات است محرم شوند مگر از گفته او اطمينان پيدا كنند والاّ بايد به عرف محل مراجعه نمايند.
 
[120] م - در صورتى كه ثابت نيست كه رابغ محاذى جحفه است احرام از آن جايز نيست.
 
[121] م - كسى كه در غير ماههاى حج به مكه رفته و عمره‏ى مفرده به جا آورده و در مكه مانده تا ماههاى حج براى احرام عمره‏ى تمتع بايد به يكى از مواقيت پنجگانه‏ى معروفه برود و نمى‏تواند از تنعيم محرم شود.
 
[122] م - كسانى كه براى عمره‏ى مفرده به مكه مشرف مى‏شوند و بايد به يكى از مواقيت معروفه بروند، نمى‏توانند بدون احرام از ميقات تجاوز كنند و در صورت تجاوز، واجب است به ميقات برگردند و از آنجا محرم شوند. و اگر كسى نتوانست برگردد و از ادنى الحل كه ميقات عمره‏ى مفرده است محرم شود، عمره‏ى او صحيح است.
 
[123] م - اگر شخص در مكه باشد و بخواهد عمره‏ى تمتع به جا آورد و به عللى از رفتن به ميقات عمره‏ى تمتع معذور باشد لازم است بخارج حرم برود و از آنجا محرم شود و از ادنى الحل كافى است.
 
[124] م - ميقات براى شاغلين در جده از ايرانيان و غير آنها در عمره‏ى تمتع و عمره‏ى مفرده همان مواقيت معروفه است، و نمى‏توانند از جده يا ادنى الحل محرم شوند، و اگر از روى جهل به مسأله در جاى ديگر محرم شوند، احرام آنها صحيح نيست و محرمات احرام بر آنها حرام نمى‏شود چنانچه در صورت علم و عمد هم حكم همين است هر چند در صورت جهل، اگر بعد از اعمال، مسأله را فهميده‏اند عمل آنان صحيح است.
 
[125] م - خدمه‏ى كاروان‏ها كه مى‏خواهند به مكه بروند و بعد از آن بايد از مكه خارج شوند بنابر احتياط نبايد عمره‏ى تمتع انجام دهند، بلكه براى دخول مكه بايد به يكى از مواقيت معروفه بروند واز آنجا براى عمره‏ى مفرده محرم شوند. وادنى الحل، ميقات اين اشخاص نيست، وپس از انجام اعمال عمره‏ى مفرده مى‏توانند از مكه خارج شوند، و در صورت خارج شدن از مكه اگر فقط به جده بيايند براى ورود به مكه در مرتبه دوم و سوم و بعد از آن، احرام واجب نيست، ولى اگر به مدينه بروند و از آنجا بخواهند به مكه بروند بنابر احتياط بايد در مسجد شجره محرم شوند براى عمره‏ى مفرده ديگر و در هر صورت اين اشخاص آخرين مرتبه‏اى كه به مكه مى‏روند بايد به يكى از مواقيت معروفه، مثل مسجد شجره يا جحفه، بروند و از آنجا براى عمره‏ى تمتع محرم شوند.