+++++++++++++ mojtabatehrani.ir - پایگاه اطلاع رسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت الله العظمی حاج آقا مجتبی تهرانی
رساله توضیح المسایل
 
2- معدن
مسأله 1875- اگر از معدن طلا، نقره، سرب، مس، آهن، نفت، ذغال سنگ، فيروزه، عقيق، زاج، نمك و معدن‏هاى ديگر چيزى به‏دست آورد در صورتى كه به مقدار نصاب باشد، بايد خمس آن را بدهد.
 
مسأله 1876- نصاب معدن بنا بر احتياط 105 مثقال معمولى نقره سكه‏دار يا 15 مثقال معمولى طلاى سكه‏دار است، يعنى اگر قيمت چيزى را كه از معدن بيرون آورده، بعد از كم كردن مخارجى كه براى آن كرده به 105 مثقال نقره سكه دار يا 15 مثقال طلاى سكه‏دار برسد، بنابر احتياط واجب بايد خمس آن را بدهد.
 
مسأله 1877- استفاده‏اى كه از معدن برده، اگر قيمت آن به 105 مثقال نقره سكه‏دار يا 15 مثقال طلاى سكه‏دار نرسد، خمس آن در صورتى لازم است كه به تنهايى يا با منفعت‏هاى ديگر كسب او از مخارج سالش زياد بيايد.
 
مسأله 1878- گچ و آهك و گل سرشور و گل سرخ چون ممكن است معدنى حساب شوند چنانچه احتياطاً خمس آن‏ها را پيش از موءونه سال بدهند بسيار مطلوب است.
 
مسأله 1879- كسى كه از معدن چيزى به‏دست مى‏آورد، بايد خمس آن را بدهد چه معدن روى زمين باشد، يا زير آن، در زمينى باشد كه ملك است، يا در جايى باشد كه مالك ندارد.
 
مسأله 1880- اگر نداند چيزى را كه از معدن بيرون آورده به 105 مثقال نقره سكه‏دار يا 15 مثقال طلاى سكه دار مى‏رسد يا نه، بنابر احتياط واجب بايد به وزن كردن يا از راه ديگر قيمت آن را معلوم كند.
 
مسأله 1881- اگر چند نفر چيزى از معدن بيرون آورند، چنانچه بعد از كم كردن مخارجى كه براى آن كرده‏اند، اگر سهم هر كدام آن‏ها به 105 مثقال نقره سكه دار يا 15 مثقال طلاى سكه دار برسد، بايد خمس آن را بدهند.
 
مسأله 1882- اگر معدنى را كه در ملك ديگرى است بيرون آورد آنچه از آن به‏دست مى‏آيد، مال صاحب ملك است و چون صاحب ملك براى بيرون آوردن آن خرجى نكرده، بايد خمس تمام آنچه را كه از معدن بيرون آمده بدهد.